Kwestie techniczne podczas gry
Jak wykładać dziadka, jak odkładać lewy, co wolno dziadkowi i czy można zajrzeć w karty partnera. Wszystko, co dzieje się przy stole od wistu do włożenia kart do pudełka.
Najważniejsze punkty
- Najpierw wist zakryty, pytania, potem odkrycie wistu, a dopiero wtedy dziadek wykłada karty.
- Dziadek wykłada wszystkie 13 kart, kolorami w kolumnach skierowanych do rozgrywającego, atuty po swojej prawej (po lewej rozgrywającego).
- Dziadek nie gra sam: kładzie tylko kartę wskazaną przez rozgrywającego i nie podpowiada.
- Rozgrywający mówi kolor i wysokość karty ze stołu, np. „karo dama”.
- Każdy odkłada swoje karty zakryte, w rzędzie, po kolei: wzdłuż do partnera, gdy lewa wasza, w poprzek do przeciwników, gdy ich.
- Ostatnią lewę możesz obejrzeć, dopóki twoja strona nie zagrała do następnej. Wcześniejszych już nie.
- Nie zaglądasz w cudze karty ani w trakcie gry, ani po niej, bez zgody przeciwnika albo sędziego. Dotyczy to też kart partnera.
- Po rozdaniu tasujesz swoje 13 kart i wkładasz je do swojej przegródki pudełka.
Wist i wykładanie dziadka
art. 41 MPB
- Wist zakryty. Po zakończeniu licytacji wistujący kładzie pierwszą kartę koszulką do góry.
- Czas na pytania. Zanim wist zostanie odkryty, o licytację i znaczenie odzywek mogą zapytać partner wistującego i rozgrywający. Dziadek nie pyta.
- Odkrycie wistu. Po pytaniach wist się odkrywa i od tej chwili trwa rozgrywka. Zakrytą kartę można cofnąć tylko na polecenie sędziego (np. gdy wistował nie ten obrońca).
- Dziadek wykłada karty dopiero po odkryciu wistu, nie wcześniej.
Jak ułożyć karty dziadka
- Wszystkie 13 kart, odkryte, na stole przed sobą.
- Kolorami, w każdym kolorze od najstarszej.
- Każdy kolor to kolumna skierowana do rozgrywającego: karty zachodzą na siebie, ale każda jest widoczna.
- Atuty po prawej stronie dziadka, czyli po lewej ręce rozgrywającego. W bez atu kolejność kolorów jest dowolna. Zwyczajowo kolory czarne i czerwone kładzie się na zmianę, żeby się nie myliły.
- Rozkład ma być czytelny dla wszystkich: przeciwnicy też muszą widzieć każdą kartę.
Co wolno dziadkowi, a czego nie
art. 42 i 43 MPB
Wolno zawsze:
- udzielać i uzyskiwać informacji o faktach i przepisach, np. ile lew już wzięliście albo co mówi przepis;
- liczyć lewy wzięte i oddane;
- zagrywać karty dziadka tak, jak polecił rozgrywający.
Wolno w ograniczonym zakresie:
- gdy rozgrywający nie dołożył do koloru, zapytać go: „nie masz kierów?” (tylko rozgrywającego, nigdy obrońcy);
- zapobiegać nieprawidłowości rozgrywającego, np. ostrzec, że wychodzi nie z tej ręki („jesteś na stole”);
- zwrócić uwagę na nieprawidłowość, ale dopiero po zakończeniu rozgrywki.
Nie wolno:
- wzywać sędziego w trakcie rozgrywki, chyba że ktoś inny zwrócił już uwagę na nieprawidłowość;
- zwracać uwagi na nieprawidłowość w trakcie rozgrywki (np. na renons obrońcy). Można to zrobić dopiero po zakończeniu;
- uczestniczyć w rozgrywce ani przekazywać o niej czegokolwiek: żadnych min, westchnień, „no i co teraz?”;
- dotykać ani wskazywać kart dziadka bez polecenia rozgrywającego (wolno je tylko poprawić);
- zamieniać się rękami z rozgrywającym ani wstawać, żeby patrzeć mu w karty;
- zaglądać w karty obrońców.
Co, jeśli dziadek jednak zajrzał w karty
Dziadek, który zajrzał w cudze karty, traci część praw: nie może już np. ostrzegać rozgrywającego, że wychodzi nie z tej ręki. Jeśli potem zwróci uwagę na nieprawidłowość, sędzia może rozstrzygnąć na korzyść obrońców. Najprościej: dziadek siedzi, liczy lewy i wykonuje polecenia.
Jak rozgrywający gra kartami dziadka
art. 45 i 46 MPB
- Nazwij kolor i wysokość: „pik as”, „trefl dziewiątka”. Dziadek kładzie tę kartę.
- Kartę dziadka możesz też wziąć sam. Karta celowo dotknięta przez rozgrywającego (inaczej niż przy poprawianiu) jest zagrana.
- Nazwana karta dziadka jest zagrana i nie można jej zmienić, chyba że to oczywiste przejęzyczenie, poprawione od razu.
Polecenia niepełne: co wtedy zagra dziadek
- „Wysoką”, „najwyższą” = najstarsza karta w kolorze.
- „Bij”, „weź” = najmłodsza karta, o której wiadomo, że bierze lewę.
- „Małą”, „niską” = najmłodsza karta.
- Sam kolor („trefla”) = najmłodsza karta w tym kolorze.
- Sama wysokość przy dokładaniu: dziadek dokłada do koloru, jeśli może. Przy wyjściu ze stołu: w kolorze, w którym stół wziął poprzednią lewę, jeśli jest w nim taka karta.
- „Cokolwiek” = kartę może wskazać każdy z obrońców.
Najprościej uniknąć kłopotu: zawsze mów kolor i wysokość.
Odkładanie lew
art. 65 MPB
- Gdy cztery karty leżą na stole, każdy odwraca swoją kartę koszulką do góry i kładzie ją przed sobą. Kartę dziadka odwraca dziadek.
- Karty odkładasz w jeden rząd, po kolei, zachodzące na siebie, żeby po rozdaniu dało się odtworzyć przebieg gry.
- Lewa wasza: karta leży wzdłuż, w stronę partnera (pionowo).
- Lewa przeciwników: karta leży w poprzek, w stronę przeciwników (poziomo).
- Widzisz źle odłożoną kartę (swoją albo cudzą)? Możesz zwrócić uwagę, ale tylko zanim twoja strona zagra do następnej lewy.
- Nie zbieraj kart, dopóki wszyscy nie zgodzą się co do liczby lew.
Dlaczego to ważne
Rząd kart to zapis rozgrywki. Gdy po rozdaniu jest spór o liczbę lew albo o renons, sędzia odtwarza z niego, kto co zagrał. Kto pomiesza karty tak, że nie da się tego ustalić, przegrywa spór.
Oglądanie lew w trakcie gry
art. 66 MPB
- Bieżąca lewa: dopóki nie odwróciłeś swojej karty, możesz poprosić, żeby wszyscy pokazali karty z tej lewy.
- Twoja ostatnia karta: dopóki twoja strona nie zagrała do następnej lewy, możesz ją podejrzeć sam, nie pokazując innym.
- Wcześniejsze lewy: do końca rozgrywki nie wolno ich oglądać, chyba że każe sędzia (np. przy sprawdzaniu renonsu).
- Po rozgrywce: karty można obejrzeć, żeby rozstrzygnąć liczbę lew albo renons, ale każdy dotyka tylko swoich.
Czy można oglądać karty partnera
art. 7 MPB
- W trakcie licytacji i rozgrywki: nie. Każdy trzyma swoje karty przy sobie i nie miesza ich z cudzymi.
- Po rozgrywce: tylko za zgodą przeciwnika albo sędziego. Przepis mówi wprost: nie dotykasz cudzych kart, także kart partnera, bez takiej zgody. Wystarczy zapytać: „Mogę zobaczyć?”.
- Dziadek nie zagląda w karty rozgrywającego ani nie wstaje, żeby patrzeć mu przez ramię.
- Nie rozmawiaj głośno o rozdaniu przy stole: przy sąsiednich stolikach to rozdanie może być jeszcze do zagrania.
Koniec rozdania
art. 7 i 68 MPB
- Zgłoszenie (claim). Rozgrywający może przerwać grę i powiedzieć, ile lew weźmie. Kładzie karty odkryte i od razu mówi, jak zagra (np. „ściągam atuty i oddaję jedną lewę w karach”). Gdy przeciwnicy się nie zgadzają, wołamy sędziego.
- Ustal liczbę lew z przeciwnikami, zanim ktoś zbierze karty.
- Każdy tasuje swoje 13 kart i wkłada je do przegródki swojej strony świata (N, E, S, W).
- Kart z pudełka nie wyjmuje się, jeśli przy stole nie ma kogoś z obu par albo sędziego.
- Wynik wpisujecie do pierniczka: zobacz, jak wpisywać wyniki.
Chcesz to przećwiczyć przy stole? Na turniejach WawaBrydż sędzia jest zawsze na sali i chętnie podpowie: zapisz się na turniej albo zajrzyj na brydżowy savoir-vivre (alerty, pytania, sędzia).
Na podstawie Międzynarodowego Prawa Brydżowego 2017 (art. 7, 41–46, 65, 66, 68). Przy stole w razie wątpliwości zawsze decyduje sędzia.

